Rowery to bez wątpienia jeden z najpopularniejszych wyborów wśród osób stawiających na aktywność fizyczną. Ich wybór wcale nie jest jednak taki prosty i potrafi przytłoczyć osoby stawiające pierwsze kroki w tej dziedzinie. Każdy typ jednośladu powstał z myślą o nieco innym zastosowaniu. Jego dobór powinien być zatem dobrze przemyślaną decyzją opartą na analizie własnych potrzeb, stylu jazdy oraz warunków, w jakich pojazd będzie najczęściej wykorzystywany.
Podział ze względu na przeznaczenie
Jeden z najpopularniejszych podziałów rowerów opiera się na ich przeznaczeniu. W tym zakresie poszczególne modele różnią się między sobą pod wieloma aspektami. Mogą mieć inną ramę, inne koła, czy zawieszenie. Konkretne typy przeznaczone są bowiem do użytkowania w zupełnie odmiennych warunkach.
Rowery górskie
To jeden z najbardziej rozpoznawalnych typów rowerów. Są przeznaczone do jazdy po trudnym, nieutwardzonym terenie. Korzysta się z nich na leśnych szlakach, górskich zboczach czy kamienistych trasach. Modele te na tle innych wyróżnia niezwykle solidna rama, grube opony o wysokiej przyczepności i amortyzatory, które pochłaniają nierówności. Są bardzo wytrzymałe, ale zarazem nieco cięższe od innych typów. Dobrze radzą sobie również na nawierzchniach mieszanych. Sprawia to, że są rekomendowane nawet dla amatorów.
Rowery MTB
Mimo że rowery MTB są względnie często utożsamiane z rowerami górskimi, to warto podkreślić, że w rzeczywistości jest to bardziej sportowa odmiana tego segmentu. Rowery MTB projektowane są z myślą o jeździe technicznej i sportowej. Wykorzystuje się je m.in. w cross-country, czy enduro. Mają agresywną geometrię, relatywnie lekkie ramy i zaawansowane systemy amortyzacji. To polecana opcja dla osób, które poza codzienną jazdą chcą również startować w zawodach.
Rowery szosowe
Rowery szosowe to jednoślady stworzone do jazdy po asfalcie. Mogą być z powodzeniem wykorzystywane na długich dystansach. Są lekkie i mają cienkie opony. Cechuje je to, że są wyposażone w niską kierownicę typu baranek i mają bardzo sztywną konstrukcję. Do najpopularniejszych rowerów szosowych zalicza się:
- Klasyczne szosówki – mają lekkie ramy aluminiowe lub karbonowe, zapewniają aerodynamiczną pozycję.
- Endurance – jeszcze bardziej komfortowe, z geometrią pozwalającą na dłuższą jazdę bez przeciążenia pleców i karku.
- Aero – zoptymalizowane pod kątem oporu powietrza. Są polecane dla zawodników szukających jak najlepszych osiągów.
- Time trial (TT) – specjalistyczne rowery do jazdy na czas. Wyróżniają się zintegrowanym kokpitem i ekstremalnie aerodynamiczną pozycją.
Rowery gravelowe
Rowery gravelowe to doskonała odpowiedź na potrzebę połączenia szosy z jazdą po szutrze i lekkim terenie. Są względnie podobne do rowerów szosowych. Różni je jednak to, że gravele mają szersze opony z bieżnikiem i zapewniają bardziej wyprostowaną pozycję jazdy. Poza tym mają miejsce na bagażniki. Fantastycznie spisują się na mieszanych trasach, leśnych drogach, a także jako rowery wyprawowe w bardzo trudnych warunkach.
Rowery turystyczne
Są to typowe rowery trekkingowe lub wyprawowe. Jednoślady te są świetnie przystosowane do długich dystansów z obciążeniem. Mają bardzo wygodne siodła, solidne bagażniki, pełne błotniki i miejsce na sakwy. Różnią się od gravelowych alternatyw głównie bardziej wyprostowaną pozycją jazdy. To optymalne rowery dla osób planujących kilkudniowe wyprawy.
Rowery miejskie
Rowery miejskie stawiają na pierwszym miejscu na komfort i funkcjonalność. Mają niską ramę, często typu „damka”. Sprawia to, że wsiadanie na nie jest dziecinnie proste. Wyposażone są w jakościowe błotniki, osłony łańcucha, bagażniki, niekiedy także koszyki. Ich geometria jest sporą zaletą. Pozwala bowiem na jazdę w pozycji wyprostowanej. Szerokie siodło i wbudowane przerzutki planetarne czynią rowery miejskie idealnym wyborem na krótkie dystanse po mieście.
Inne specjalistyczne typy
Oprócz najpopularniejszych grup rowerów na rynku da się znaleźć także pojazdy zaprojektowane do ściśle określonych zadań. Są one znacznie rzadziej spotykane, ale w pewnych zastosowaniach mogą być niezastąpione. Do ciekawych rodzajów rowerów zaliczamy m.in. takie pojazdy jak:
- Tandem – to rower, który posiada dwa miejsca siedzące.
- Torowy – używany na welodromach. Ma sztywną ramę, brak hamulców i jeden bieg. Cechuje go bardzo niewielka waga.
- Składany – idealny rower do transportu, który jest łatwy do przewożenia w pociągu czy schowania w mieszkaniu. Często wybierany przez mieszkańców miast.
- Cargo – rower transportowy ze sporym koszem lub platformą z przodu bądź z tyłu. Sprawdza się świetnie w przewozie dzieci bądź zakupów.
- Fat-bike – rower z niezwykle szerokimi oponami, który jest przeznaczony do jazdy po śniegu, piasku czy grząskim terenie.
- Monocykl – jednokołowy pojazd bez kierownicy. Jazda na nim wymaga dużej równowagi.
Podział ze względu na rodzaj napędu
Pod względem rodzaju napędu rowery można podzielić na dwa główne typy. Wyróżnia się bowiem rowery tradycyjne, napędzane siłą mięśni, a także jednoślady wspomagane elektrycznie. Wybór odpowiedniego rozwiązania jest zależny od stylu jazdy oraz oczekiwań wobec komfortu i zasięgu.
Klasyczny napęd
Rower z klasycznym napędem wykorzystuje wyłącznie siłę mięśni rowerzysty, przekazywaną na tylne koło przez łańcuch i system korby. Układ ten jest nierzadko wyposażony w przerzutki zewnętrzne lub wewnętrzne. Komponenty te pozwalają dostosować opór do warunków jazdy. W większości przypadków spotykane są klasyczne napędy z napinanym łańcuchem i wielorzędowymi kasetami, aczkolwiek w rowerach miejskich często stosuje się także piasty wielobiegowe. Rower z napędem tradycyjnym jest lekki, tani w serwisowaniu i niezawodny. Jedynym wymaganiem, które stawia, tak naprawdę jest kondycja użytkownika. Jazda na takim rowerze wymaga bowiem wysiłku.
Rowery elektryczne
Rowery elektryczne w ostatnich czasach coraz bardziej zyskują na znaczeniu. Pojazdy te posiadają silnik wspomagający pracę rowerzysty. Jest on umieszczony w piaście lub centralnie w suporcie. Rowery elektryczne działają na zasadzie wspomagania pedałowania. Silnik uruchamia się wtedy, gdy użytkownik zaczyna kręcić korbą. Ich zasięg zależy od pojemności baterii i trybu jazdy, ale standardowo wynosi od 50 do nawet 120 kilometrów na jednym ładowaniu. Rowery elektryczne są bardzo przydatne w miejskich dojazdach. Szczególnie rekomendowane są dla seniorów i osób z ograniczoną sprawnością fizyczną. Sprawdzą się również tam, gdzie stawia się na dłuższe podróże.
Zawieszenie i konstrukcja ramy
Kolejny podział to ten dotyczący rodzaju zawieszenia i konstrukcji ramy. Zawieszenie ma ogromne znaczenie dla komfortu jazdy oraz możliwości terenowych roweru. Bezpośrednio wpływa na prowadzenie, a także na wagę, sztywność i sposób przenoszenia energii, dlatego determinuje jakość całego jednośladu. Główne typy zawieszenia to:
- Rigid (rama sztywna) – rowery pozbawione jakiegokolwiek zawieszenia. Sprawdzają się na gładkich nawierzchniach, w rowerach szosowych i gravelowych. Charakteryzują się dużą efektywnością pedałowania.
- Hardtail (zawieszenie przednie) – posiadają amortyzator wyłącznie z przodu. Poprawia to doznania płynące z jazdy po nierównościach. Najczęściej spotykane są w rowerach górskich i trekkingowych.
- Full suspension (pełne zawieszenie) – mają amortyzację z przodu i z tyłu. Przeznaczone są do jazdy po trudnym terenie, szczególnie w dyscyplinach zjazdowych i enduro. Są odpowiednie dla profesjonalistów, ponieważ są znacznie cięższe i zazwyczaj nieco droższe.
Materiał wykonania ramy
Ramy rowerowe wykonuje się bardzo często z aluminium. Jest stosunkowo lekkie i sztywne. Powszechnie stosowane jest także włókno węglowe. Stosuje się je w rowerach wyczynowych. Jest ono bardzo lekkie, a przy tym fantastycznie tłumi drgania. Dla osób, dla których priorytetem jest trwałość, polecana jest z kolei stal. Materiał ten charakteryzuje się bowiem sprężystością i doskonałą żywotnością, dzięki czemu bywa wykorzystywana w rowerach turystycznych.
Podział ze względu na markę
Na rynku można znaleźć wiele renomowanych marek rowerów. Szukając odpowiedniego jednośladu dla siebie, warto zwrócić uwagę na takich producentów jak:
- Rowery trek – amerykańska marka premium, która uchodzi za jedną z najlepszych na świecie. Rowery trek znane są ze swoich innowacyjnych rozwiązań i ponadprzeciętnej precyzji wykonania. W segmencie firmy znaleźć można m.in. modele miejskie, szosowe, górskie i elektryczne. To również absolutny lider w segmencie rowerów wykorzystywanych w sportach zawodowych.
- Romet – firma, która oferuje budżetowe rozwiązania. Popularna wśród użytkowników miejskich i weekendowych rowerzystów.
- Cannondale – marka stawiająca na oryginalność konstrukcyjną. Cechują ją system Lefty czy zawieszenie Kingpin. Doskonały wybór dla osób szukających nietuzinkowych rozwiązań.
- Giant – oferuje bardzo korzystny stosunek jakości do ceny. Szczególnie polecane są gravele Revolt 2, które zapewniają znakomity komfort jazdy.
Jaki rodzaj roweru wybrać?
Dobór roweru zależy od stylu jazdy, terenu i oczekiwań danego użytkownika. Każdy jednoślad ma nieco inne zastosowania, które warto wziąć pod uwagę przed dokonaniem zakupu. Poniższa tabela pomoże dopasować typ roweru do jego przeznaczenia i potrzeb.
| Typ roweru | Przeznaczenie |
| Rower górski | Dla osób jeżdżących po trudnym, nieutwardzonym terenie (lasy, góry, szlaki). |
| Rower MTB | Dla zaawansowanych użytkowników i sportowców – do jazdy technicznej, zawodów cross-country i enduro. |
| Rower szosowy – klasyczny | Dla osób szukających lekkiego roweru na asfalt i długie dystanse przy dużej prędkości. |
| Rower szosowy – sposrtowy (np. aero czy time trial) | Dla profesjonalistów startujących w czasówkach – bardzo aerodynamiczny, specjalistyczny sprzęt. |
| Rower gravelowy | Dla osób szukających roweru uniwersalnego – na asfalt, szuter i lekkie trasy terenowe. |
| Rower turystyczny | Dla podróżników planujących wielodniowe wyprawy z bagażem |
| Rower miejski | Dla mieszkańców miast – idealny na codzienne, krótkie przejazdy w wygodnej, wyprostowanej pozycji. |
| Rower cargo | Dla rodzin i kurierów – do przewozu innych osób lub ładunku. |
| Rower elektryczny | Dla seniorów, osób dojeżdżających do pracy i tych, którzy chcą jeździć dalej i z mniejszym wysiłkiem. |
Podsumowanie
Wybór odpowiedniego roweru powinien być dostosowany do stylu jazdy, terenu i indywidualnych oczekiwań. Na rynku dostępne są różne typy jednośladów – od górskich i szosowych, przez gravelowe, miejskie i turystyczne, po specjalistyczne modele jak cargo czy elektryczne. Każdy z nich został zaprojektowany z myślą o konkretnym zastosowaniu. Różnią się geometrią ramy, rodzajem zawieszenia, wyposażeniem i komfortem jazdy. Przed zakupem warto zatem jasno określić, do czego będzie wykorzystywany – to klucz do podjęcia udanej decyzji.